Toekomst voor Monumentale Bruinenburgersluis
Bruinenburgersluis. Op de voorgrond zijn de stobben van de vijf beuken zichtbaar. Rechts is tussen de bomen een Duitse bunker te zien. Foto: Jan van Hal.
In de laatste week van januari 2022 werden vijf grote beuken bij de Bruinenburgse Sluis verwijderd. Waterschap Vallei en Veluwe deed dit om de renovatie van het Rijksmonument mogelijk te maken. Met het oog op de toekomst was de ingreep nodig omdat de sluismuren al jaren zwaar te lijden hadden van de bomen, die grote scheuren in het metselwerk veroorzaakten. De beuken stonden namelijk op de hoekpunten van de sluismuren en het sluishoofd. Tijdens het verwijderen van de bomen waren de wandelpaden en de kanoroute tijdelijk afgesloten.
Getuige de jaarringen moeten de beuken ongeveer 70 jaar oud zijn geweest. Foto: Herman van Zanten
De sluis uit 1786 ligt op de grens van Woudenberg en Leusden. Gedurende de mobilisatieperiode speelde de sluis een belangrijke rol in de inundaties. Het doorlaten en afsluiten van het water werd destijds gefotografeerd en gefilmd. Het was en bleef een fotogenieke plek, die de afgelopen jaren door menigeen als één van de mooiste locaties van de Grebbelinie werd omschreven. Omdat in de Grebbelinie natuur en cultuur samen op gaan was de combinatie van de monumentale bomen en de monumentale sluis onvergetelijk. Wie de filmbeelden of foto’s uit 1939-’40 ziet zal echter opmerken dat er destijds geen bomen direct naast de sluis stonden. Na het kappen van de beuken werden er inderdaad 74 jaarringen geteld. Ze moeten er dus gestaan hebben vanaf ca. 1947-1948.
Vanuit de Stichting Grebbelinie is jarenlang meegedacht in aanloop naar de ingreep, in eerste instantie door Geo van Geffen, de laatste jaren met name door medewerker Cor Keuning. De werkzaamheden van januari vormen een voorlopig sluitstuk van deze episode, die een vervolg zal krijgen bij de renovatie. Meer beeldmateriaal en informatie zal verschijnen in het volgende nummer van ‘Grebbelinie in Beeld’, het blad dat de Stichting Grebbelinie driemaal per jaar verstuurt naar alle donateurs.
-
- Werkzaamheden aan de Bruinenburgersluis in 1939-1940. Tegen de leuning staat de commandant van het Veldleger, luitenant-generaal J.J.G. baron van Voorst tot Voorst. Foto: NIMH.
-
- Ook na het kappen van de beuken blijft de Bruinenburgse Sluis een bijzondere plek. Foto: Jan van Hal.
-
- Grote schade aan de sluis. Foto: Cor Keuning.
De website grebbelinie.nl wordt momenteel aangepast en herzien. Het domein wordt beheerd door de Stichting Grebbelinie, die het van belang vindt dat betrouwbare informatie voorhanden blijft voor iedereen die meer wil weten van deze oude waterlinie. De oude website was gedateerd en voldeed niet meer aan de huidige eisen op het gebied van veiligheid, stabiliteit en functies. Bij de verhuizing naar de huidige vorm is geprobeerd zoveel mogelijk informatie te bewaren. De vele artikelen en foto’s zullen gaandeweg terugkeren en er zullen ook weer nieuwsitems verschijnen.